HD: Pwste demildest girtiyn nexwe werin berdan
Dem : 2015.01.07  17:47:49
axa HD' Amed ji bo bal bike li ser rewa girtiyn nexwe yn di girtgn Tirkiyey Kurdistan de li ber der Girtgeha Tpa D a Amed alak li dar xist.

axa ÎHD'ê Amedê ji bo balê bikêe li ser rewa girtiyên nexwe yên di girtîgên Tirkiyeyê û Kurdistanê de li ber derê Girtîgeha Tîpa D a Amedê çalakî li dar xist. Endamê komîsyona ÎHD'ê ya Girtîgehan parazer Muhterem Suren diyar kir ku daxwaza dîlên nexwe yên ku dixwazin bêhna xwe ya dawî li cem malbata xwe bidin ji wan mahrûm dikin. Suren bilêv kir ku qasidên aatiyê û endamê Koma Aîtî ya 2009'an bi destê dewletê li girtîgehê hat kutin û "Em wek parêzvanên Mafên Mirovan vê yekê wek rûreiya Tirkiyeyê binav dikin.

Li Tirkiyê ligel rewa girtiyên nexwe roj bi roj giran dibin jî, girtiyên nexwe nayên berdan. Li gorî rapora ÎHD’ê 228 jê giran, 578 girtiyên nexwe hene. Tevî raporên saziyên tipa edlî û raporên bijîakan girtiyên nexwe nayên berdan û her sal gelek derbestên girtiyên nexwe ji girtîgehê derdikeve. Komeleya Mafên Mirovan (ÎHD) ji bo balê bikêe li ser rewa girtiyên nexwe yên di girtîgên Tirkiyeyê û Kurdistanê de li ber derê Girtîgeha Tîpa D a Amedê daxuyaniyek dan çapemeniyê. Daxuyanî bi tevlîbûna malabatên girtiyên nexwe, Parêzvanên Mafên Mirovan û Saziyên Civakî yên Sivîl pêk hat. Di daxuyaniyê de pankartên ku li ser nivisa "Ji girtiyên nexwe re azadî" û navên girtiyên ku li girtîgeha jiyana xwe ji dest daye hat vekirin. Di daxuyaniyê de Serokê axa ÎHD'ê ya Amedê Racî Bîlîcî axivî û diyar kir ku her roj li girtîgehê Tirkiyeyê û bakurê Kurdistanê xeberên miran girtiyên nexwe tên girtin û girtiyên nexwe di girtîgehan de tên qetilkirin. Bîlîcî destnîan kir ku herî dawî rêhevalê me Lutfî Ta li girtîgehê hat qetilkirin û got ku Ta ji bo aîtî têkoîna aîtiyê da. Bîlîcî anî ziman ku Ta, ji aliyê kesên ku li wî welatî er dixwaze xistin girtîgehê û ji derveyî hiqûqê hatin cezakirin. Bîlîcî bilêv kir ku ev jî ne bese ji bo xemsariya dewletê Ta di girtîgehê de ji bo nexweiyên xwe nehatin derman kirin hat qetilkirin.

Endamê Komîsyona ÎHD'ê ya Girtîgeha parazer Muhterem Suren daxuyanî xwend û diyar kir ku ew bi salane ji bo balê bikêin li ser rewa girtiyên nexwe û ji bo hestyariyê gelek caran raporên cur bir cur parvekirin û bi dehan caran der barê rewa girtiyên nexwe de daxuyanî û çalakî pêk anîn e. Suren anî ziman ku di nava salê de jî gelek caran malbatên girtiyan ji bo sûrgûn, tecrîd, pêkûtiyên, ledan, îkence û binpêkirina mafên mirovan serledan kirin. Suren dest nîan kir ku di van çarçoveya serlêdanê de wan jî tekîldarî mijare bi cihên peywîrdar re serledan kirine. Suren diyar kir ku ji bo raya gitî jî ji vê rewê agahdar bikin ketine vana hewldanan. Suren da zanîn ku der barê mijarê de bi wezareta dadê re gelek caran hevditîn pêk anîn e û derbarê nexweî û derman kirina girtiyên nexwe de agahî parve kirine.

'Dewletê qasidê atiyê kut'

Sûren bilêv kir ku li ser banaga Rêberê PKK'ê Abdullah Ocalan di sala 2009'an de ji Qandîl û Mexmûrê du komên atiyê hatin lê belê dewletê ev qasidên atiyê xistin nava girtîgehê. Tevî hemû pirsgirêkên nexweiyan jî endamên koma atiyê nehatin berdan. Yek ji van jî endamê Koma Atiyê Lutfî Ta bû. Ta tevî nexweiya xwe serbest nehat berdan û di girtîgehê de jiyan xwe ji dest da. Dewletê qasidê atiyê kut. Em weke parêzvanê mafên mirovan vê yekê weke rûreiya dewleta Tirkiyeyê bi nav dikin. Sûren daxwaz ji rayedaran kir ku kesên bûne sedema kutina Ta werin dîtin û darizandin.

'Pêwîste demildest girtiyên nexwe werin berdan'

Suren da zanîn ku girtiyên nexwe nayên derman kirin û serbest berdan û wiha got: "Ev yek ji derveyî hiqûqa cihanê ye. Hemû mirinên li girtîgehan çêdibin. Bi awayek akare tê xwiyakirin ku dewlet mafê girtiyan binpê dike. Dewlet girtiyên nexwe dike bazariya pêvajoya diyalogê. Em bang li rayedaran dikin ku demildest girtiyên nexwe yên li Girtîgehên Tirkiyeyê û Kurdistanê werin berdan."

'Her darbesta ji girtîgehê derdikeve erma mirovahiyê ye'

Suren di dawiya axaftina xwe de anî ziman ku her darbesta ji girtîgehê derdikeve erma mirovahiyê ye ji bo nebin hevkarê wê sûçê li dijî mirovahiyê pêwîste em bêdeng nemînin.

Ozkanê 75 salî nayê berdan

Herî dawî di daxuyaniyê de hêvjîna girtiyê nexwe Mehmet Emîn Ozkan (75) ku bi roja ne li nexwexanê têkoîna jiyanê dide Emîne Ozkan axivî û diyar kir ku nizanin dewlet û hikûmeta AKP'ê ji wan çi dixwaze. Ozkan bilêv kir ku hêvjînê wî li gel reweke ne ba jî serbest nayê berdan.

453 car hate xwendin
Parve Bike  
KURDISTAN