Siyasetmedar Lezgîn Botan pêvajoya ‘Aştî û Civaka Demokratîk’ nirxand ku bi banga 27’ê Sibatê ya Rêber Apo destpê kir û anî ziman ku gelê Kurd û tevgera siyasî ya Kurd fedakariyê welê kirin ku kes ne li bendê bû; lê belê ev hewldan bi rengekî yekalî bi rê ve diçe, di berdêla wê de dewletê gavên şênber neavêtiye.
‘KOMÎSYON GIRÎNG E, LÊ BELÊ TÊRÊ NAKE’
Botan diyar kir ku girîng e li Meclîsê yekemcar bi beşdariya nûnerên hemû partiyên siyasî komîsyonek hatiye avakirin û got, “girîng e ku pirsgirêk bi esasî ji aliyê aktorên siyasî hemûyan ve li bin sîwana meclîsê tê nîqaşkirin.”
Lezgîn Botan ragihand ku komîsyon li gorî heyeta ‘Mirovên Aqilmend’ a pêvajoya 2013-2015’an xwedî erka temsîliyeteke hîn bilind a siyasî ye, lê belê li gel vê yekê jî bersivê nade bendewariyên gelê Kurd û civakê. Botan destnîşan kir, pêvajo gelekî krîtîk û girîng e û anî ziman ku ev pêvajo tenê bi radestkirina ji komîsyonekê re nayê meşandin.
Botan işaret bi metirsiya provokasyonan jî kir û bi bîr xist ku biryara fesixkirina PKK’ê û çalakiya şewitandina çekan a sembolîk ku bi banga Rêberê tevgera Kurd Rêber Apo hate kirin, biryareke hêsan nîne.
Botan got, “Ya rast hem ji bo raya giştî ya Kurd, hem ji bo têkoşîna 50 salan hem jî ji bo dînamîkên herêmê dikare valahiyeke cidî bi xwe re bîne. Rewşeke bi vî rengî heye. Eger valahiya ku bi vekişîna hêzên leşkerî ji pozîsyona şer destpê kir bi nirxên demokratîk neyê dagirtin, di vir de wê valahiyeke cidî rû bide û di vê valahiyê de jî rewşeke serûbinbûyînê ya civakî ku kes ne li bendê ye dikare rû bide.”
Botan destnîşan kir ku divê dewlet gavên ku hêviya civakî zêde bike biavêje, lê belê li şûna vê yekê helwestên welê nîşan dide ku vê hêviyê dikare bişikîne, astengkirina axaftina bi Kurdî ya Dayika Aştiyê ya li komîsyonê weke mînakek ji vê nîşan da. Her wiha gefên şer ên rayedarên dewleta Tirk ên li ser Rojava jî weke mînakekê nîşan da. Botan destnîşan kir ku ev nêzîkatî xizmetê ji pêvajoyê û aştiyê re nake.
‘EM ÊDÎ LI BENDA LÊBORÎNÊ NE’
Botan anî ziman ku nîqaşkirina vê pêvajoyê li gorî têgeha ‘terorê’ û ‘efû û cezayê’ dûrî cidiyetê ye û ragihand ku mafên gelê Kurd û têkoşîna wan nabe ku tine bê hesibandin. Lezgîn Botan got, “Ji bo gelê Kurd gotina ’em ê efû bikin’ bi xwe nîqaşeke qirêj e. Kurd bi sedan salan li ser xaka xwe hatin talankirin, xaka wan hate dagirkirin, zimanê wan hate qedexekirin.”
Botan diyar kir ku divê dewletên Tirk, Ereb û Fars ji gelê Kurd lêborînê bixwazin û xisar û komkujiyên li cografya Kurdistanê ya ji ber netewe dewletan hate kirin, bi bîr xist.
Botan got, “Dewleta Tirk ji ber sûcên xwe yên li dijî mirovahiyê, komkujiyan, şewitandin û valakirina cih û waran divê lêborînê ji gelê Kurd bixwaze. Yên ku em qedexe kirin, em red kirin ew bi xwe ne; kî wê kê efû bike? Ev mesele meseleyeke gelekî cidî û dîrokî ye ku nabe di çarçoveya efû û ceza de bê nîqaşkirin.”
‘AZADIYA OCALAN ŞERTÊ BINGEHÎN Ê AŞTIYÊ YE’
Botan diyar kir ku komîsyon tenê bi guhdarîkirina li mirovan nikare wezîfeya xwe pêk bîne, divê hevdîtinên ku kiriye bi rengê pêşnûmeyê pêşkêşî meclîsê bike.
Botan destnîşan kir ku ji bo îradeya aştiyê bi temamî pêk were divê Rêber Apo teqez azad bibe û got, “Birêz Abdullah Ocalan bi navê gelê Kurd li vê derê muzakerevan e. Aliyê Kurd, gelê Kurd di vê mijarê de biryar daye. Wê demê hem ew bi xwe hem jî hevalên wî yên li Îmraliyê divê azad bibin û di nava şert û mercên azad de karibe bi her kesî re hevdîtinê bikin. Ji bo aştî pêk were divê karibe bi rengekî azad bi hemû beşên civakî re diyalogê bike û nîqaşan bike.”
